เชื้อโรค |
แหล่งอาหารที่พบ |
ลักษณะอาการ |
วิธีลดภาวะความเสี่ยง |
Bacillus cereus |
ธัญพืช ถั่วเมล็ดแห้ง ข้าวและผลิตภัณฑ์ที่ทำจากข้าว ข้าวโพด แป้งข้าวโพด และผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนผสมของแป้งข้าวโพด ถั่วเหลือง และผลิตภัณฑ์จากถั่วเหลือง เนื้อสัตว์ ปลา นม pasta ผัก ฝุ่นละออง และดิน |
อาเจียน ปวดท้อง บางครั้งอาจมีอาการท้องร่วง |
- ป้องกันการปนเปื้อนข้าม
- ทำอาหารอย่างละเอียดรอบคอบให้มั่นใจว่าอาหารนั้นสุกอย่างทั่วถึงและสะอาดพอที่จะสามารถบริโภคได้
- ควบคุมเวลาและอุณหภูมิ ระหว่างขั้นเตรียมงานและขั้นดำเนินการประกอบอาหาร
- จัดเก็บอาหารให้อยู่ในสภาพที่มีการควบคุมอุณหภูมิ
- หลีกเลี่ยงการ reheat อาหาร
|
Brucella |
นม ผลิตภัณฑ์จากนมและเนื้อสัตว์ ลำไส้แกะ แพะ กวาง และสุนัข |
มีไข้ ปวดหัว ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ ร่างกายอ่อนแอ |
- ทำให้มั่นใจว่าเวลาและอุณหภูมิที่ควบคุมนั้นถูกต้องโดยเฉพาะอย่างยิ่งระหว่างกระบวนการพาสเจอร์ไรซ์ และสเตอริไลซ์ ของนมและผลิตภัณฑ์จากนม
- ปฏิบัติตามมาตรฐานระดับสูงของอนามัยอาหารในการปฏิบัติการของอาหาร
|
Campylobacter jejuni |
เนื้อดิบและเครื่องใน สัตว์ปีก นมดิบ แหล่งน้ำที่ไม่ได้บำบัด นกป่า แกะ วัว กระบือ หมู สัตว์เลี้ยงในบ้าน สิ่งปฏิกูลและน้ำในท่อระบายน้ำ |
ท้องร่วง เลือดจาง มีไข้ ปวดหัว ปวดท้อง คลื่นไส้ |
- ทำให้มั่นใจว่าเวลาและอุณหภูมิที่ควบคุมนั้นถูกต้องระหว่างกระบวนการพาสเจอร์ไรซ์ และสเตอริไลซ์ ของนมและผลิตภัณฑ์จากนม
- ป้องกันการปนเปื้อนข้าม
- ปฏิบัติตามมาตรฐานระดับสูงของอนามัยส่วนบุคคล
- ปฏิบัติและเฝ้าติดตามมาตรฐานระดับสูงของอนามัยในการปฏิบัติการเกี่ยวกับอาหาร
|
Clostridium botulinum
|
เนื้อสัตว์ ปลา ผัก อาหารที่มีกรดต่ำไม่พอ ผลิตภัณฑ์อาหารกระป๋อง เนื้อสัตว์สุญญากาศ และอาหารแพคสุญญากาศอื่นๆ มันฝรั่ง(เปลือกมันฝรั่ง)ที่อบให้ความร้อนไม่ถูกวิธี น้ำผึ้ง ดิน และ น้ำ
|
เพ้อฝันมีจินตนาการ พูดและกลืนอาหารลำบาก ปวดหัว คลื่นไส้ อาเจียนเวียนศีรษะ กล้ามเนื้อเป็นอัมพาต ระบบประสาทถูกทำลายโดยปกติสามารถเสียชีวิตได้ แต่ในกรณีรอดชีวิตต้องเฝ้าดูอาการเป็นเวลาหลายเดือน
|
- ทำให้มั่นใจว่าอุณหภูมิที่ใช้ในการทำอาหารเพียงพอโดยเฉพาะในการบรรจุอาหารแบบกระป๋องและขวด
- ทิ้งกระป๋องที่มีลมหรือมีรอยรั่วและรูบริเวณตัวกระป๋องผลิตภัณฑ์
- ป้องกันการปนเปื้อนข้าม
|
Clostridium perfringens |
เนื้อสัตว์และสัตว์ปีกที่ผ่านการปรุง ซอสเกรวี่ เครื่องเทศ อาหารที่ถูกทำให้เย็นอย่างช้าๆ ทางเดินอาหารของมนุษย์และสัตว์ ดิน ฝุ่น |
ปวดท้อง ท้องร่วง มีไข้ อาเจียน(เล็กน้อย) ในกรณีผู้สูงอายุอาจเสียชีวิตได้ |
- การแบ่งแยกระหว่างอาหารดิบและอาหารที่ผ่านการปรุงแล้ว(อาหารพร้อมรับประทาน)
- รักษามาตรฐานระดับสูงของการอนามัย
- ประกอบอาหารอย่างพิถีพิถัน
- ประกอบอาหารที่มีความเย็นโดยใช้เวลาประมาณ 1.5 ชม.อุณหภูมิ 63 องศาเซลเซียส
|
Escherichia coli
(E.coli) |
เนื้อสัตว์และสัตว์ปีกที่ผ่านการปรุง ซอสเกรวี่ เครื่องเทศ อาหารที่ถูกทำให้เย็นอย่างช้าๆ ทางเดินอาหารของมนุษย์และสัตว์ ดิน ฝุ่น |
ปวดท้อง ท้องร่วง มีไข้ อาเจียน(เล็กน้อย) ในกรณีผู้สูงอายุอาจเสียชีวิตได้ |
- ทำให้มั่นใจว่าเวลาและอุณหภูมิที่ควบคุมนั้นถูกต้องโดยเฉพาะอย่างยิ่งระหว่างการปรุงอาหาร การแช่เย็น และการ reheat อาหาร
- ถ้ามีการ reheat อาหาร ไม่ควรมีมากกว่า 1 ครั้ง
- ป้องกันการปนเปื้อนข้าม
- รักษามาตรฐานระดับสูงของการอนามัย
|
E.coli O I 57:H7 |
เนื้อวัว (โดยเฉพาะเนื้อสับละเอียด) และผลิตภัณฑ์จากเนื้อสัตว์ นมที่ไม่ได้ผ่านกระบวนการพาสเจอร์ไรซ์ น้ำดื่ม ทางเดินอาหารของวัว กระบือ แกะ และนก |
มีไข้ อาเจียน ปวดท้อง ท้องร่วง ความยุ่งยากที่อาจเกิดขึ้นได้คือ cells เม็ดเลือดแดงแตกโดยการแยกฮีโมโกลบินออกมา ซึ่งเป็นภาวะที่เกิดจากการบกพร่องของไตในการขับปัสสาวะ ทำให้มีของเสียสะสมอยู่ในโลหิต |
- ควบคุมเวลาและอุณหภูมิ
- ประกอบอาหารอย่างพิถีพิถัน
- หลีกเลี่ยงการปนเปื้อนข้าม
- ปฏิบัติตามข้อกำหนดอนามัยส่วนบุคคล
|
Listeria monocytogenes |
นมดิบ และผลิตภัณฑ์จากนมดิบ เช่น soft cheeses อาหารพร้อมรับประทาน ผลิตภัณฑ์จากการใช้อุณหภูมิต่ำๆ ไส้กรอก pate ผักดิบ ผักสลัด และอาหารทะเล |
มีไข้ โลหิตเป็นพิษ เยื่อหุ้มสมองและไขสันหลังอักเสบ คลื่นไส้ ความยุ่งยากที่อาจเกิดขึ้นได้ คือ แท้งบุตร คลอดก่อนกำหนด |
- รักษาแบบปฏิบัติของการอนามัยที่ดี
- ควบคุมเวลาและอุณหภูมิระหว่างการพาสเจอร์ไรซ์หรือการสเตอริไลซ์ของนมและผลิตภัณฑ์จากนม
- ป้องกันการปนเปื้อนข้าม
- ปฏิบัติตามมาตรฐานระดับสูงของอนามัยส่วนบุคคล
- ใช้น้ำที่ดื่มได้ในทุกๆ กิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับอาหาร
- สังเกตวันที่แช่เย็นอาหารก่อนใช้ประกอบอาหาร
|
Salmonella |
เนื้อสัตว์และผลิตภัณฑ์จากเนื้อสัตว์ สัตว์ปีก ไข่และผลิตภัณฑ์จากไข่ นม นมดิบ ผลิตภัณฑ์จากนม ปลา อาหารทะเล มนุษย์และสัตว์ ทางเดินอาหารของแมลง นก แมลงตัวเล็กๆ และสัตว์เลี้ยงในบ้าน |
ท้องร่วง อาเจียน ปวดท้อง จัดอยู่ในกลุ่มผู้ที่ชีวิตถูกคุมคามจากการป่วย |
- ปฏิบัติตามมาตรฐานระดับสูงของอนามัยส่วนบุคคล
- ควบคุมเวลาและอุณหภูมิในการประกอบอาหาร การแช่เย็น และการ reheat อาหาร
- ป้องกันการปนเปื้อนข้าม
- ทำให้มั่นใจว่าการจัดการควบคุมสภาวะรบกวนนั้นมีประสิทธิภาพ
- ทำให้มั่นใจว่าประกอบอาหารอย่างพิถีพิถัน
- แยกสัตว์เลี้ยงออกจากการประกอบอาหาร
|
Shigella |
นม ไข่ และผลิตภัณฑ์จากไข่ น้ำ แป้ง ผัก ผลไม้ ผักสลัด หอย กุ้ง ปู สลัด และผลิตภัณฑ์จากนม |
ท้องร่วง (บางครั้งมีการเสียเลือด) มีไข้ ปวดท้อง ขาดน้ำ อาเจียนเป็นบางครั้ง ผู้ป่วยขับถ่ายเอาเชื้อ Shigella ออกมาอีกเป็นเวลาหลายเดือนหลังจากอาการข้างต้นหยุดแล้ว |
- ควบคุมการใช้น้ำเสีย และน้ำจากสิ่งปฏิกูล
- ปฏิบัติตามมาตรฐานระดับสูงของการอนามัยส่วนบุคคล
- ปฏิบัติตามมาตรฐานระดับสูงของอนามัยในการประกอบการที่เกี่ยบกับอาหาร
- ทำให้มั่นใจว่าการจัดการควบคุมสภาวะรบกวนนั้นมีประสิทธิภาพ
- ไม่เกี่ยวข้องกับผู้ที่ติดเชื้อ ในการจัดการที่เกี่ยวข้องกับอาหาร
|
Staphylococcus aureus |
แฮม สัตว์ปีก ผลิตภัณฑ์จากไข่ ผลิตภัณฑ์จากนม สลัด นมที่ไม่ได้ผ่านกระบวนการสเตอริไลซ์ ครีม ชีส จมูก ผิวหนัง คอ คอที่อักเสบ มือ ผม สิว ฝี แผลที่มีพิษ(เน่า) บาดแผลทั่วไปและสัตว์ |
อาเจียน ท้องร่วง คลื่นไส้ ปวดท้อง |
- รักษามาตรฐานระดับสูงของการอนามัยส่วนบุคคล
- แยกความหนาวเย็นและการกระทบของผิวหนังจากการทำงานที่เกี่ยวกับอาหาร
- ควบคุมเวลาและอุณหภูมิโดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อประกอบอาหารที่มีความเย็น และอาหารที่มีการ reheat
|
Vibrio parahaemolyticus |
ปลา กุ้ง ปู หอย (ซึ่งรวมไปด้วย หอยกาบ )หอยนางรม กุ้งมังกร กุ้งตัวเล็ก และอาหารจากน้ำทะเลที่มีการปนเปื้อน |
ท้องร่วง อาเจียน ปวดท้อง ขาดน้ำ จัดอยู่ในกลุ่มผู้ที่ชีวิตถูกคุมคามจากการป่วย |
- ซื้ออาหารทะเลจากแหล่งที่ได้รับการยอมรับ
- ตรวจสอบความต้องการของกฎหมายและคุณภาพมาตรฐานสำหรับผู้จัดหาอาหาร
- ควบคุมเวลาและอุณหภูมิ
|
Yessinia enterocolitica |
นมและผลิตภัณฑ์จากนม ผลิตภัณฑ์จากไข่ เนื้อสัตว์ดิบ (โดยเฉพาะเนื้อหมูดิบ) ผัก สัตว์ปีก ผลิตภัณฑ์แพคสุญญากาศ สิ่งแวดล้อมซึ่งรวมไปด้วย ดิน น้ำ และสัตว์ |
ท้องร่วง มีไข้ ปวดหัว ปวดท้อง ความยุ่งยากที่สามารถเกิดขึ้นได้คือ การตอบสนองของโรคไขข้ออักเสบ และ ไส้ติ่งอักเสบ |
- ควบคุมเวลาและอุณหภูมิโดยเฉพาะอย่างยิ่งในการแช่เย็นผลิตภัณฑ์ , ปฏิบัติตามมาตรฐานระดับสูงของอนามัยส่วนบุคคล
- ใช้น้ำที่ดื่มได้ในทุกๆ กิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับอาหาร
|
เชื้อโรค |
แหล่งอาหารที่พบ |
ลักษณะอาการ |
วิธีลดภาวะความเสี่ยง |
Hepatitis A |
น้ำ อาหารพร้อมรับประทาน กุ้งดิบ หอยดิบ ปูดิบ ผักดิบ อาหารที่เตรียมด้วยมือ ทางเดินอาหารของมนุษย์ และอุจจาระ |
มีไข้ คลื่นไส้ อาเจียน ปวดท้อง ทำให้เป็นโรคที่เกี่ยวกับตับ และ ดีซ่าน |
- ทำให้มั่นใจเกี่ยวกับมาตรฐานระดับสูงของอนามัย โดยเฉพาะอย่างยิ่งการล้างมือ
- ควบคุมเวลาและอุณหภูมิ โดยเฉพาะอย่างยิ่งขณะประกอบอาหาร
- ป้องกันการปนเปื้อนข้าม
|
Norwalk and
Norwalk-like virus |
กุ้งดิบ หอยดิบ ปูดิบ ผักดิบ สลัด ผลไม้ น้ำ ทางเดินอาหาร และน้ำที่มีการปนเปื้อน |
มีไข้ คลื่นไส้ อาเจียน ท้องร่วง ปวดท้อง |
- สังเกตเวลาและอุณหภูมิที่ถูกต้อง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการประกอบอาหาร
- หลีกเลี่ยงการปนเปื้อนข้าม
- ปฏิบัติตามมาตรฐานระดับสูงของอนามัยส่วนบุคคล
- ซื้ออาหารทะเลจากแหล่งที่เป็นที่ยอมรับ
- ดูแลการเก็บ กุ้ง ปู หอย ที่ยังมีชีวิตอยู่
|
Rotavirus |
น้ำที่ไม่ได้รับการบำบัด ผักดิบ ผักสลัด อาหารทะเลดิบ ทางเดินอาหารของมนุษย์และน้ำที่มีการปนเปื้อน |
มีไข้ คลื่นไส้ อาเจียน และท้องร่วง (บางครั้งเสียน้ำมาก) |
- สังเกตมาตรฐานระดับสูงของอนามัยส่วนบุคคล
- ควบคุมเวลาแฃละอุณหภูมิในการประกอบอาหาร
|
เชื้อโรค |
ที่อยู่ |
แหล่งอาหาร |
วิธีลดภาวะความเสี่ยง |
Protozoa
Cryptosporidium parvum
Gardia lamblia |
มนุษย์ สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม
สัตว์เลื้อยคลาน นก หนู และ บีเวอร์ |
น้ำ ผักและผลไม้ ซึ่งล้างด้วยน้ำที่มีการปนเปื้อน |
- ปฏิบัติตามมาตรฐานระดับสูงของอนามัยส่วนบุคคล
- ใช้น้ำที่ดื่มได้ในทุกๆ กิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับอาหาร
- มีการกำหนดการใช้น้ำในท่อระบายน้ำอย่างปลอดภัย
- ประกอบอาหารอย่างพิถีพิถัน
- แช่แข็งอาหารที่อุณหภูมิต่ำกว่า -20 องศาเซลเซียส
|
Tapeworms
Taenia saginata
Taenia solium
Diphylobothriumlatum
Echinococcus granulosus |
มนุษย์ สุนัข วัว กระบือ สุกร ปู และปลา |
เนื้อวัว เนื้อหมู และปลา |
- ควบคุมเวลาและอุณหภูมิเมื่อประกอบอาหารและแช่แข็ง
- หลีกเลี่ยงการปนเปื้อนข้าม และ การติดต่อกับสัตว์
- ควบคุมน้ำและมลพิษทางอากาศ
|
Flukes
Fasciola hepatica |
มนุษย์ วัว กระบือ และ หอย-ทากน้ำ |
พืชน้ำชนิดหนึ่งใบมีรสจัด ใช้ใส่สลัดและปรุงกลิ่นรสอาหาร |
- ทำให้มั่นใจว่าผู้จัดหาพืชน้ำที่มีรสจัดและพืชน้ำอื่นๆ ได้รับผลิตภัณฑ์จากแหล่งที่มีชื่อเสียง
|
Roundworms
Trichina spirallis |
มนุษย์ สุกร และ หนู |
เนื้อหมู และ เนื้อม้า |
- ทำให้มั่นใจว่าเนื้อสัตว์ทั้งหมดถูกปรุงอย่างละเอียด ( สุกอย่างทั่วถึงพร้อมรับประทาน )
|
เชื้อ |
พิษ |
ลักษณะอาการ |
วิธีลดภาวะความเสี่ยง
|
Diarrhetic Shellfish
Poisoning ( DSP) |
Okadaic acid
Dinophysistoxins 1,2,3
Pectenoxins
Yessotoxins |
ท้องร่วง คลื่นไส้ อาเจียน ปวดท้อง ในบางรายที่มีอาการแสดงอย่างเรื้อรังจะเกิดการก่อรูปของเนื้อ-งอกในระบบการย่อย |
- สารพิษ biotoxin ที่น้ำได้รับจะไม่มีทางกำจัดมันออกจากน้ำนั้นได้
- กุ้ง หอย ปู จะต้องถูกหาจากพื้นที่เปิดเท่านั้น ไม่ใช่แหล่งเลี้ยงในที่ปิด
|
Paralytic Shellfish
Poisoning ( PSP) |
Saxitoxins |
รู้สึกปวดแปล๊บ หรือ บางครั้งก็ไร้ความรู้สึก หรือในภาวะรุนแรงจะปวดหัว เวียนศีรษะ ท้องร่วง คลื่นไส้ อาเจียน ในกรณีที่รุนแรงกล้ามเนื้ออาจเป็นอัมพาต หายใจลำบาก ตกใจง่าย และสุดท้ายอาจหยุดหายใจภายใน 2-24 ชม. |
Amnesic Shellfish
Poisoning ( ASP) |
Domoic acid |
ท้องร่วง คลื่นไส้ อาเจียน และปวดท้อง ในบางกรณีจะมีความจำสั้น เป็นอัมพาต สับสน ประสาทหลอน มีโรคร้ายแรงมาคุกคาม และเสียชีวิตในที่สุด |
Azaspiracid Poisoning
( ASP) |
Azaspiracid
Azaspiracid-2
Azaspiracid-3 |
หนาวสั่น ปวดหัว ท้องร่วง ปวดท้อง เสียด-ท้อง คลื่นไส้ และอาเจียน |